Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie.
Prawo » Prawo Karne » Składanie fałszywych zeznań , Fałszywe zeznania - kata

Co grozi za składanie fałszywych zeznań?

Informacje o poradzie

EwelinaEwelina

autor porady:
Ewelina Paździora

spec. działu: Prawo

dodano: 2011-02-01 15:50:48

wyświetleń: 5269

Słowa kluczowe

zobacz również

Składanie fałszywych zeznań często jest efektem lojalności wobec kogoś czy też wykonania prośby. Są także przypadki zastraszenia, groźby - lecz wówczas można występować jako świadek anonimowy, tak, aby osoba będąca oskarżonym w procesie karnym oraz inni świadkowie nie mieli pojęcia na temat naszej tożsamości. Składanie fałszywych zeznań jest karalne i traktowane jako przestępstwo, gdyż nie tylko utrudnia prowadzenie postępowania przed sądem, lecz może doprowadzić do niesłusznego skazania czy uwolnienia groźnego przestępcy.

Kodeks karny, definiując „składanie fałszywych zeznań” wskazuje nie tylko na kłamstwo, czyli zeznawanie nieprawdy, lecz także zachowanie polegające na zatajeniu prawdy - gdy nie kłamiemy, lecz jednocześnie nie ujawniamy ważnych, znanych nam faktów. Jeżeli nie jesteśmy czegoś pewni warto zaznaczyć to sądowi w czasie składania zeznań. Kłamstwo nie jest „opłacalne”, gdyż grozi za nie kara pozbawienia wolności do 3 lat (1). Przepis ten obowiązuje nie tylko w postępowaniu karnym czy cywilnym, lecz w postępowaniu przed organami administracji czy np. w postępowaniu skarbowym lub przygotowawczym. Czy każdy składający zeznania może zostać tak ukarany?

Otóż, aby popełnić przestępstwo składania fałszywych zeznań muszą zostać spełnione pewne warunki:

- sąd lub prokurator, policja (osoba przyjmująca zeznanie) musi działać w zakresie swoich uprawnień (nie może to być funkcjonariusz dokonujący rozeznania po popełnieniu przestępstwa i szukający oficjalnych świadków, z przesłuchania sporządza się zawsze protokół)
- osoba składająca zeznanie musi zostać uprzedzona o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań (np. powinna podpisem poświadczyć, że zapoznała się z takim pouczeniem przed złożeniem zeznań na komisariacie policji)
- alternatywą dla pouczenia jest odebranie od osoby przesłuchiwanej przyrzeczenia, lecz w praktyce jest to niemal niespotykane, najczęściej po prostu poucza się o grożącej nam odpowiedzialności karnej (2).

Pouczenie o odpowiedzialności karnej powinno być połączone z informacją dotyczącą możliwości odmowy składania zeznań, ze względu na pokrewieństwo lub odpowiedzi na poszczególne pytania. Takie poinformowanie świadka o przysługujących im prawach musi nastąpić przed rozpoczęciem przesłuchania. Jeżeli jednak nieuczciwy funkcjonariusz, próbując nas „postraszyć” odpowiedzialnością karną za składanie fałszywych zeznań nie poinformuje nas o prawie do odmowy składania zeznań czy odmowy odpowiedzi na pytanie, a my złożymy fałszywe zeznania chcąc chronić siebie lub osoby najbliższe przed odpowiedzialnością karną - wówczas nie tylko jesteśmy zwolnieni z odpowiedzialności karnej a nasze zeznania nie będą stanowić dowodu w sprawie.

fałszywe zeznania kara sądu

photoxpress.com

Może się zdarzyć, ze nie zostaniemy pouczeni o naszych prawach, a w takiej sytuacji nie możemy ponosić konsekwencji zaniedbania obowiązków przez osoby dokonujące przesłuchania (3). Oprócz zwolnienia z odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań bez odpowiedniego pouczenia, sąd może zastosować również tzw. nadzwyczajne złagodzenie kary (lub całkowicie odstąpi od jej wymierzenia) w następujących przypadkach:

- nasze zeznania (fałszywe) dotyczą okoliczności mało istotnych i nie zadecydowały o wyniku sprawy
- zdążymy przed sądem sprostować nasze fałszywe zeznania złożone w trakcie postępowania przygotowawczego przed rozstrzygnięciem sprawy przez sąd (np. na kolejnej rozprawie jeszcze przed ogłoszeniem wyroku)

Oprócz składania fałszywych zeznań przestępstwem jest zatajanie dowodów niewinności osoby podejrzewanej o popełnienie przestępstwa. Za zatajenie takich dowodów czy okoliczności świadczących o niewinności podejrzanego (nie tylko o przestępstwo, lecz również wykroczenie, przestępstwo skarbowe, wykroczenie skarbowe, a nawet przewinienie dyscyplinarne) grozi nam kara grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do 2 lat (4). Również w tym przypadku, chronienie przed odpowiedzialnością karną swojej osoby lub kogoś dla nas bliskiego - zwalnia nas z ponoszenia odpowiedzialności za takie przestępstwo.

W kwestii odpowiedzialności za składanie fałszywych zeznań mogą być spokojni:
- Małoletni, którzy nie ukończyli jeszcze 17 lat
- Osoby mające już na koncie wyrok za składanie fałszywych zeznań
- Podejrzani - także w innych sprawach związanych z tą właśnie rozpatrywaną
- Osoby z podejrzewanymi zaburzeniami psychicznymi

Od tych osób sąd nie odbiera nigdy przyrzeczenia i nie mogą oni zostać ukarani za fałszywe zeznania. Takie same zasady (obejmujące osoby w wieku poniżej 17 lat oraz skazanych już za fałszywe zeznania) obowiązują w procesie cywilnym.

Źródła:
1) Art. 233 § 1 k.k.
2) Art. 223 § 2 k.k.
3) Art. 223 § 3 k.k.
4) Art. 236 § 1 k.k.

Podobne porady:


3
oceń poradę:

Redakcja serwisu spec.pl zastrzega, iż publikowane porady mają jedynie charakter informacyjny. W szczególności dotyczy to porad prawnych, podatkowych i innych, których udzielanie regulują osobne przepisy. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za skutki wynikłe z zastosowania się do opublikowanych treści.