Na stronie używamy cookies. Korzystanie z witryny oznacza zgodę na ich wykorzystywanie.
Prawo » Prawo Cywilne » Służebność osobista , Co to jest służebność osobista

Czym jest służebność osobista? Kiedy można się na nią powołać?

Informacje o poradzie

EwelinaEwelina

autor porady:
Ewelina Paździora

spec. działu: Prawo

dodano: 2011-08-01 09:13:44

wyświetleń: 6064

Słowa kluczowe

zobacz również

Służebność osobista w swej treści nie różni się specjalnie od zakresu służebności gruntowej. Obie służebności polegają na ograniczeniu własności nieruchomości przez fakt, ze osoba nie będąca właścicielem ma prawo korzystać z cudzego gruntu w określonym służebnością zakresie.

Służebność osobista może dotyczyć korzystania ze studni, z drogi wewnętrznej, z łąki czy innego ważnego elementu znajdującego się na cudzym gruncie. Od służebności gruntowej różni się faktem, że nie przysługuje każdoczesnemu właścicielowi nieruchomości władnącej - lecz konkretnej, wskazanej z imienia i nazwiska osobie. Jest zatem prawem niezbywalnym.

1. Czym jest służebność osobista?

Mówiąc w skrócie - właśnie prawem do korzystania z cudzej nieruchomości. Podmiotem uprawnionym z tytułu służebności osobistej może być wyłącznie osoba fizyczna (1). Zakres samej służebności (czyli uprawnienia do korzystania z cudzej nieruchomości) jest ustalany indywidualnie i zgodnie z zasadą proporcjonalności - służebność nie może być zbyt uciążliwa dla właściciela nieruchomości. Służebność osobista, z racji tego, że przysługuje konkretnej osobie - wygasa z jej śmiercią (1).

2. Jak ustanowić służebność osobistą?

Służebność osobistą można ustanowić w drodze zawartej umowy (w formie aktu notarialnego, gdyż ustawa odsyła do przepisów dotyczących służebności gruntowej). Umowa taka może być nieodpłatna lub odpłatna, w zależności od woli stron. Służebność osobistą można również ustanowić orzeczeniem sądu, na wniosek osoby zainteresowanej uzyskaniem prawa do służebności.

W przeciwieństwie do służebności gruntowej, służebność osobista nie może zostać nabyta w drodze zasiedzenia.

3. Służebność mieszkania jako szczególna służebność osobista

Szczególnym rodzajem służebności osobistej - jest służebność mieszkania. Bardzo często jest ona związana z zawarciem umowy dożywocia (gdzie dotychczasowy właściciel przekazuje nieruchomość innej osobie na własność w zamian za przygarnięcie go pod dach i zapewnienie mu utrzymania). Przyjmuje się, że służebność mieszkania występuje w momencie, gdy osoba nie będąca właścicielem nieruchomości - mieszka w jednym pomieszczeniu (zajmuje „jedną izbę”). Korzystanie z cudzej nieruchomości w postaci mieszkania w jej części rozszerzone jest o korzystanie z innych pomieszczeń i urządzeń wspólnych dla wszystkich mieszkańców budynku (2) - łazienki, kuchni, garażu itp.

4. Uciążliwy współlokator - czyli jak ograniczyć służebność mieszkania

W myśl ustawy osoba, której przysługuje służebność osobista w postaci służebności mieszkania ma prawo przyjąć na to mieszkanie swoją rodzinę - małżonka i dzieci małoletnie. Może ona również przyjąć inne osoby, lecz tylko wtedy, gdy są na utrzymaniu lub są niezbędne dla prowadzenia gospodarstwa domowego (3). Co ciekawe, dzieci osoby uprawnionej ze służebności mieszkania mają prawo pozostać w mieszkaniu także gdy staną się pełnoletnie. Gdy osoba uprawniona z tytułu służebności mieszkania sprowadza (często do jednego, zajmowanego przez nią pokoiku) całą rodzinę - właściciel nieruchomości ma prawo zaprotestować i starać się zmienić treść służebności mieszkania.

Jeżeli dobrowolna zmiana umowy nie wchodzi w grę, właściciel nieruchomości obciążonej może złożyć do sądu wniosek z żądaniem zamiany służebności osobistej na rentę. W sądzie właściciel taki będzie musiał wykazać, że wykonywanie służebności mieszkania przez uprawnionego jest dokuczliwe dla rodziny właściciela, zaś uprawniony ze służebności dopuszcza się rażących uchybień przy wykonywaniu swego prawa.

Źródła:

1) Art. 299 Kodeksu cywilnego

2) Art. 302 § 1 Kodeksu cywilnego

3) Art. 301 § 1 Kodeksu cywilnego


Kim jest interwient uboczny? Czym jest interwencja uboczna?
Jak się wycować z podpisanej umowy? Co to jest oświadczenie woli?
Czym jest tajemnica przedsiębiorstwa? Co grozi za jej złamanie?
Jak stworzyć umowę kupno-sprzedaż ?
Prawo zamówień publicznych - przetargi - przewodnik dla początkujących
Jak napisać wniosek o stwierdzenie nabycia spadku?
1
oceń poradę:

Redakcja serwisu spec.pl zastrzega, iż publikowane porady mają jedynie charakter informacyjny. W szczególności dotyczy to porad prawnych, podatkowych i innych, których udzielanie regulują osobne przepisy. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności za skutki wynikłe z zastosowania się do opublikowanych treści.